115 Okunma Sayısı
2 dakika okuma süresi
27 Mart 2026

“Berk Celayir ile Bilim Metafiziği” Dersleri Başlıyor

Başvuru ve bilgi için tıklayınız.

The Analytic ile Öncül Analitik Felsefe Dergisi işbirliğiyle “Berk Celayir ile Bilim Metafiziği” dersleri başlıyor.

Bilimsel bilgi, genel olarak, empirik verilere dayanan bir bilgi türü olarak kabul edilir. Birçok kişinin zihninde bilim sadece deneysel ve gözlemsel bulgulara dayanarak ilerleyen, empirik olarak test edilemez kabul ve varsayımlara yer olmayan bir faaliyettir. Ancak bu bakış açısı birçok yönden tartışmaya açıktır. Bilimin “bilimsel-empirik yöntem”in sınırları dışında kalan bazı metafizik temellere dayandığını ve bunlardan bazılarının bilim yapabilmek için zorunlu olduğunu düşünen pek çok felsefeci vardır. Bu eğitim serisinde bilim ve metafizik ilişkisinin önemli meseleleri üç temel konu başlığı altında (nedensellik, doğa yasaları, natüralizm) incelenecek ve tartışmaların güncel literatürdeki durumu değerlendirilecektir.

Eğitim 18, 25 Nisan, 2 Mayıs Pazar günleri saat 20:00 – 22:00 arasında çevrimiçi olarak Zoom uygulaması üzerinden gerçekleşecek. Toplamda yaklaşık 6 saat sürecek. Tüm oturumlar kaydedilmekte ve katılımcılarla paylaşılmaktadır. Oturumlara eğitim bittikten sonra da süresiz erişilebilir.

***

Etkinliğin Programı: 

Oturum 1 (18 Nisan): Nedensellik

  • Nedensellik doğanın gerçek bir özelliği midir yoksa insan zihninin ürettiği açıklayıcı bir kurgu mu?
  • Nedensellik empirik yollarla tespit edilebilir mi?
  • Russell nedenselliğin neden bilimden tasfiye edilmesi gereken bir “eski çağ kalıntısı” olduğunu düşünmüştü?
  • 20. yüzyılın ilk yarısında bilimden ve bilim felsefesinden büyük ölçüde dışlanan nedensellik yüzyılın ikinci yarısında neden geri kabul edilmiştir? 

Oturum 2 (25 Nisan): Doğa Yasaları

  • Gözlemlenen sınırlı sayıdaki düzenlilikten “evrensel” yasalara çıkarım yapmak ne kadar meşrudur?
  • Evrenin temel mekanizmalar düzeyinde tekdüze bir işleyişe sahip olduğu varsayımı bilimin ilerleyebilmesi için zorunlu mudur?
  • Yasalar doğaya içkin nesnel özellikler midir yoksa bilimsel modellerin çalışabilmesi için varsayılan salt matematiksel araçlar mıdır?
  • Yasaların genellikle idealize edilmiş koşullar üzerinden formüle edilmiş olması onların gerçeklikleri hakkında bize ne söyler?
  • “Evrensel” yasalardan söz edebilmek için her ölçekte istisnasız biçimde geçerli olmaları gerekir mi? 

Oturum 3 (2 Mayıs ): Natüralizm

  • Metafizik/felsefi natüralizm ve metodolojik natüralizmin farkı nedir?
  • Metodolojik natüralizm, iddia edildiği üzere, sadece yöntemsel bir araç mıdır yoksa metafizik natüralizmin kılık değiştirmiş bir biçimi midir?
  • Bilimin mevcut işleyiş şekli metafiziksel natüralizme örtük bir ontolojik taahhütte bulunmakta mıdır?  
Berk Celayir

Berk Celayir

Bilkent Üniversitesi Felsefe Bölümünde doktora eğitimine devam etmektedir. Zihin felsefesi, din felsefesi, metafizik ve dinler tarihi başlıca ilgi alanlarıdır. Öncül Analitik Felsefe Dergisi'nin genel yayın yönetmenliğinden sorumludur.

Bir yanıt yazın

Your email address will not be published.

Önceki Yazı

Çıktı: “Alva Noë – Dolanıklık: Felsefe ve Sanat Hayatımızı Nasıl Şekillendirir?”

Sonraki Yazı

Etik ve Tanrı: İlahi Buyruk Teorisi ve Euthyphro İkilemi – Nathan Nobis

Bu Yazıları Kaçırmayın

Açıklama Boşluğu Neden Nörobilimin Çözülemeyen Problemi Olarak Ele Alınmaktadır? – Magnus Wijkander

Öznel deneyimin mahrem dünyası -yani, hisleriniz,…

Altı Saniyelik Sarılma – Julian Baggini

On yıllardır Metro-Goldwyn-Mayer Stüdyoları’nın filmleri, çelenkle…